همانطور که می دانیم لزوم اجرای چاه ارت حفاظت از جان انسانها و اموال و تجهیزات الکترونیکی می باشد. وجود سیستم زمین در ساختمان های مسکونی و همچنین ساختمان های ادارای جز ملزومات است. بطور کلی می توان گفت نقش چاه ارت اتصال هر نوع جریان الکتریکی به زمین است که این کارکرد بیشتر برای جلوگیری از برق گرفتگی انجام می شود.
ملزومات چاه ارت
صفحه مسی ، سیم مسی ، جوش کلود سیم به صفحه، مواد کاهنده بنتونیت، جعبه تست ارت، میله ارت
اجرای چاه ارت در ساختمان
روش های اجرای چاه ارت
به طور کلی برای اجرای سیستم ارت دو روش کلی وجود دارد:
- ارت عمقی
- ارت سطحی
ارت عمقی
روش اجرای ارت عمقی یک روش معمول است که از چاه برای اجرای سیستم زمین استفاده می شود.
ارت سطحی
در این روش سیستم ارت در سطح زمین، برای مناطقی که امکان حفاری عمیق در آن ها وجود ندارد و یا در عمق حدود 80 سانتی متر اجرا می شود. با توجه به مزایای روش سطحی اجرای سیستم ارت به این روش ارجحیت دارد. شاید این سوال برایتان پیش بیاید که شرایط استفاده از چاه ارت سطحی در چه مکان هایی وجود دارد؟ به موارد زیر توجه نمایید :
• فضای لازم و امکان حفاری در اطراف سایت وجود داشته باشد.
• ارتفاع از سطح دریا پایین تر باشد مانند شهرهای شمالی و جنوبی کشور.
• پستی و بلندی محوطه سایت کم باشد.
• در پروژه های مخابراتی وقتی بین دکل و سایت زیاد باشد.
اجرای ارت به روش سطحی
هفت روش برای اجرای ارت سطحی وجود دارد که عبارتند از : - ارت حلقه ای
- میله ای
- پنجه ای (شعاعی)
- مختلط
- حلزونی
- الکتروشیمیایی
- شبکه ای
محل چاه ارت به روش عمقی سنتی
انتخاب محل چاه ارت در روش سنتی که در اینجا برای اجرای سیستم ارتینگ در ساختمان به آن می پردازیم به این صورت است که جایی را انتخاب می کنیم که پایین ترین سطح را داشته باشد و احتمال دسترسی به رطوبت حتی الامکان در عمق کمتری وجود داشته باشد و یا در نقاطی که بیشتر در معرض رطوبت و آب قرار دارد مانند باغچه و فضای سبز حفر کرد. در ادامه به اجرای سیستم ارت در ساختمان می پردازیم.
دستورالعمل اجرای چاه ارت در ساختمان
در شروع کار بطور استاندارد چاهی به عمق 4 تا 6 متر حفر می کنیم.عمق چاه بستگی به نوع خاک و سنگلاخی بودن یا سبک بودن خاک دارد و باتوجه به نوع خاک، عمق متفاوتی در نظر میگیریم.عمق چاه بایستی در حدی باشد که رطوبت خاک پدیدار شود.بهترین مکان برای اجرای چاه ارت محلی است که امکان آبیاری داشته باشد، در ساختمان، باغچه گزینه مناسبی است. و آسیبی به سازه ی ساختمان نخواهد رسید.بعد از حفر چاه مقدار مشخصی آب داخل چاه ریخته می شود و بعد از 50 تا 60 دقیقه،کف چاه ارت را با خاک نرم می پوشانیم.
گام اول، قرار دادن صفحه مسی در چاه ارت
در این مرحله صفحه مسی را با ابعاد 50 *50 سانتی متر را بصورت عمودی داخل چاه قرار می دهیم که با کف چاه تا حدود 20 سانتی متر فاصله داشته باشد. یک سیم مسی به صفحه جوش خورده است.و انتهای سیم مسی بیرون چاه قرار دارد.
گام دوم، پرکردن چاه ارت با استفاده از بنتونیت
اطراف صفحه مسی را با مواد کاهنده مقاومت زمین، مانند بنتونیت پر می کنیم. در اینجا حدودا 500 کیلوگرم بنتونیت نیاز داریم تا هم اطراف صفحه را بپوشاند و 10 سانت هم بالاتر از صفحه را بپوشاند.بعد از گذشتن زمانی در حدود 4 ساعت که مواد کاملا سفت شده باشد، لوله پولیکا 10 را روی صفحه قرار می دهیم. و چاه را با خاک نرم پر می کنیم.و باقی سنگریزه ها را داخل لوله می ریزیم تا آب براحتی بتواند داخل چاه نفوذ کند.باید توجه کنید که سطح لوله پایین تر یا بالاتر از سطح باغچه نباشد و کاملا هم سطح باشد تا آب به راحتی به داخل چاه ارت نفوذ پیدا کند.
گام سوم، اتصال سیم مسی به شینه ارت
اتصال سیم مسی به صفحه مسی بسیار مهم است. برای این کار انتهای سیم مسی که بیرون از چاه قرار داشت را به اندازه تقریبا 20 سانت داخل خاک کرده و به شینه زمین تابلو توسط کابلشو محکم می کنیم توجه داشته باشید که وجود شینه ارت در مجاورتچاه ارت یا داخل تابلوی اصلی از الزامات است.به شینه ارت علاوه بر چاه ارت، سیمهای لخت مسی از سازه فلزی ساختمان، میلگردهای داخل بتن، عایق حفاظتی اصلی و عایق خنثی، متصل میگردد.برای جوش دادن قطعات مسی به یکدیگر از جوش برنج یا نقره استفاده می شود و در صورت عدم دسترسی به این جوش از جوش کدولد (Cadweld) استفاده می شود.
گام چهارم، تست چاه ارت
برای حصول اطمینان از کارکرد صحیح سیستم ارت متخصصان حوزه ارتینگ بعد از اتمام کار و بصورت فواصل زمانی شش ماه یا سالانه با دستگاه تستر اقدام به اندازه گیری چاه ارت می نمایند.
امکان وجود خطا در اجرای تست چاه ارت - وجود قطعات فلزی دفن شده در خاک
- جریان های اضافی ناشی از منبه تغذیه AC و DC
- قرارگرفتن میل جریان در فاصله خیلی نزدیک به الکترود اصلی
- امکان وجود اشکال در دستگاه تستر
- خطای کارشناس در بازرسی فنی چاه ارت
- استفاده از دستگاه نامناسب یا روش اندازه گیری نامناسب در تست سیستم ارت
